Liên kết doanh nghiệp thúc đẩy thực thi EPR, phát triển kinh tế tuần hoàn

Ngày 18/11/2026, tại Hà Nội, Báo Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam (VEPF), Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk) và Công ty Cổ phần Tetra Pak Việt Nam tổ chức diễn đàn “Thực thi quy định EPR, thúc đẩy mô hình kinh doanh có trách nhiệm, hướng tới phát triển kinh tế tuần hoàn”.

Sự kiện nằm trong Chương trình hợp tác thí điểm thu gom, tái chế bao bì và hỗ trợ thực hiện EPR (Trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất) giai đoạn 2026-2027.

ĐỀ XUẤT THAY ĐỔI CÁCH THỰC HIỆN TRÁCH NHIỆM TÁI CHẾ

Phát biểu khai mạc, ông Vũ Minh Việt, Phó Tổng biên tập Báo Nông nghiệp và Môi trường, nhấn mạnh EPR không chỉ là công cụ bảo vệ môi trường, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn mà còn tạo động lực để doanh nghiệp đổi mới công nghệ, sử dụng hiệu quả tài nguyên và nâng cao trách nhiệm với cộng đồng.

Tuy nhiên, để cơ chế này phát huy hiệu quả, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, đơn vị thu gom, tái chế và người tiêu dùng. Truyền thông chính sách cũng cần giúp doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động hiểu rõ quy định, chủ động thực hiện trách nhiệm của mình.

Ông Vũ Minh Việt: Truyền thông chính sách cũng cần giúp doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động hiểu rõ quy định. Ảnh: Chu Khôi,

Ông Vũ Minh Việt: Truyền thông chính sách cũng cần giúp doanh nghiệp và các đối tượng chịu tác động hiểu rõ quy định. Ảnh: Chu Khôi,

VnEconomy

“Cần hình thành các chuỗi liên kết thực chất giữa nhà sản xuất, nhà phân phối, đơn vị thu gom, tái chế và người tiêu dùng để đưa EPR vào thực tiễn”.

Ông Nguyễn Đức Thuận Giám đốc Quỹ Bảo vệ môi trường Việt Nam (VEPF)

Chia sẻ về định hướng sửa đổi quy định EPR theo Luật Bảo vệ môi trường và các văn bản hướng dẫn, bà Trần Thị Thu Hiền, chuyên viên Phòng Quản lý chất thải, Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, cho biết dự thảo đề xuất bỏ cơ chế đóng góp tài chính để hoàn thành nghĩa vụ tái chế, tăng tính chủ động của nhà sản xuất, nhập khẩu trong tổ chức thu hồi, tái chế sản phẩm, bao bì sau sử dụng.

Doanh nghiệp có thể tự thu hồi để tái chế hoặc chuyển giao cho đơn vị phù hợp, thuê đơn vị thu hồi và tái chế, ủy quyền cho tổ chức trung gian (PRO), xuất khẩu để tái chế hoặc kết hợp các hình thức. Theo lộ trình đề xuất, từ năm 2033, doanh nghiệp sẽ trực tiếp tổ chức thu hồi để tự tái chế, chuyển giao cho đơn vị tái chế hoặc ủy quyền cho PRO thực hiện.

Bà Trần Thị Thu Hiền: dự thảo đề xuất bỏ cơ chế đóng góp tài chính để hoàn thành nghĩa vụ tái chế. Ảnh: ban tổ chức.

Bà Trần Thị Thu Hiền: dự thảo đề xuất bỏ cơ chế đóng góp tài chính để hoàn thành nghĩa vụ tái chế. Ảnh: ban tổ chức.

Các PRO phải đăng ký nhóm sản phẩm, bao bì nhận ủy quyền, tổ chức thu hồi và chuyển giao cho đơn vị tái chế, lưu trữ hồ sơ, chứng từ để bảo đảm khả năng kiểm tra toàn bộ quá trình. Báo cáo kết quả thực hiện phải được kiểm toán.

Dự thảo cũng đề xuất cho phép doanh nghiệp, PRO, cơ sở tái chế và xử lý chất thải tự tổ chức hoặc phối hợp mở điểm thu hồi, tiếp nhận nhiều loại sản phẩm, bao bì của các nhãn hiệu khác nhau.

Quang cảnh Diễn đàn. Ảnh: Chu Khôi.

Quang cảnh Diễn đàn. Ảnh: Chu Khôi.

Theo ông Hoàng Thành Vĩnh, Quản lý chương trình về Kinh tế tuần hoàn, Chất thải, Hóa chất và Đại dương, UNDP Việt Nam, Việt Nam hiện là một trong 5 quốc gia đầu tiên tham gia thí điểm Sáng kiến Thu mua có trách nhiệm (RSI) do The Circulate Initiative khởi xướng, nhằm cải thiện điều kiện lao động, bảo vệ quyền lợi người thu gom phế liệu tự do và xây dựng chuỗi cung ứng tái chế công bằng, minh bạch.

Đến quý 3/2026, chương trình thí điểm chuỗi cung ứng tái chế nhựa tại Việt Nam đã thu mua có trách nhiệm 44.850 tấn nhựa phế liệu, trực tiếp và gián tiếp cải thiện thu nhập, điều kiện làm việc cho 8.422 lao động. Hàng trăm doanh nghiệp, cơ sở thu mua được tập huấn về khung RSI, nghĩa vụ thuế và an toàn vệ sinh lao động.

Ông Vĩnh đề xuất tích hợp tiêu chuẩn thu mua có trách nhiệm vào quy trình thực hiện EPR, gắn Kế hoạch hành động quốc gia thúc đẩy kinh doanh có trách nhiệm giai đoạn 2023-2027 theo Quyết định 843/QĐ-TTg với việc thực thi Luật Bảo vệ môi trường. Đồng thời, cần bổ sung tiêu chí thu mua có trách nhiệm vào đánh giá EPR, ưu tiên nguồn lực cho các PRO và đơn vị tái chế đáp ứng tiêu chuẩn xã hội, môi trường.

DOANH NGHIỆP MỞ RỘNG THU GOM, TÁI CHẾ BAO BÌ

Vinamilk đang triển khai các giải pháp giảm phát thải trong sản xuất, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn thông qua bao bì và tiêu dùng bền vững, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng 0 vào năm 2050.

Chương trình “Vỏ xinh được tái sinh” khuyến khích người tiêu dùng đưa vỏ hộp giấy sau sử dụng trở lại chuỗi tái chế. Năm 2025, chương trình thu gom 26 tấn, tương đương 3,6 triệu vỏ hộp sữa, góp phần tái sinh hơn 100.000 sản phẩm xanh. Trong 3 tháng đầu năm 2026, gần 16 tấn vỏ hộp sữa tiếp tục được thu gom.

Vinamilk cũng phối hợp với các đơn vị được cấp phép thực hiện trách nhiệm tái chế bao bì theo EPR. Năm 2025, doanh nghiệp thu gom, tái chế hơn 10.000 tấn thuộc 6 nhóm bao bì; năm 2026, khối lượng tăng lên hơn 13.200 tấn.

Ông Lê Hoàng Minh, Giám đốc Điều hành Sản xuất kiêm Trưởng dự án Net Zero Vinamilk, cho biết doanh nghiệp kỳ vọng cùng các đối tác nâng cao nhận thức cộng đồng về phân loại rác tại nguồn, tiêu dùng bền vững và kết nối các bên trong chuỗi thu gom, tái chế bao bì.

Trong khi đó, Tetra Pak đặt mục tiêu phát thải ròng bằng 0 trong hoạt động vận hành vào năm 2030 và trên toàn chuỗi giá trị vào năm 2050. Doanh nghiệp tiếp tục cải tiến thiết kế bao bì theo hướng dễ tái chế, tăng sử dụng vật liệu có nguồn gốc tái tạo hoặc tái chế.

Bà Terrynz Tan, Giám đốc Phát triển bền vững khu vực ASEAN, Tetra Pak, cho rằng tái chế bao bì ở quy mô lớn cần sự kết nối hiệu quả từ thiết kế, phân loại, thu gom đến tái chế. Chương trình hợp tác sẽ tạo thêm dữ liệu và kinh nghiệm thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả thu gom vỏ hộp giấy.

VEPF, Vinamilk và Tetra Pak Việt Nam công bố bản ghi nhớ hợp tác. Ảnh: Chu Khôi.

VEPF, Vinamilk và Tetra Pak Việt Nam công bố bản ghi nhớ hợp tác. Ảnh: Chu Khôi.

Tại Diễn đàn, VEPF, Vinamilk và Tetra Pak Việt Nam công bố bản ghi nhớ hợp tác giai đoạn 2026–2030, hướng tới xây dựng, nhân rộng các mô hình thu gom, phân loại, tái chế bao bì và nâng cao nhận thức cộng đồng. Chương trình thí điểm giai đoạn 2026-2027 triển khai theo ba trụ cột.

Thứ nhất: Xây dựng chuỗi giá trị bao bì bền vững, các đơn vị tổ chức thu gom vỏ hộp sữa tại 110 cửa hàng Vinamilk và 15 trường học ở Hà Nội, Quảng Ninh, Đà Nẵng và TP. Hồ Chí Minh.

Trong 3 tháng đầu năm 2026, gần 16 tấn vỏ hộp sữa đã được thu gom. Dữ liệu thu gom được số hóa thông qua các nền tảng GRAC, Tagom để quản lý, truy xuất dòng vật liệu trước khi chuyển tới nhà máy tái chế đạt chuẩn EPR. Kết quả sẽ phục vụ đánh giá hiệu quả và nghiên cứu cải tiến thiết kế bao bì.

Thứ hai: Giáo dục môi trường, triển khai chương trình “Trường học Xanh - Tuần hoàn Rác thải” cho hàng nghìn học sinh, tập huấn hơn 30 giáo viên nòng cốt, tài trợ sáng kiến môi trường và tổ chức ngày hội trải nghiệm tại Hà Nội, Đà Nẵng và TP. Hồ Chí Minh.

Thứ ba: Đối thoại chính sách, xây dựng dữ liệu thực tiễn thông qua các hội thảo, diễn đàn kết nối cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các bên liên quan.

Nguon: TBKTVN

https://vneconomy.vn/lien-ket-doanh-nghiep-thuc-day-thuc-thi-epr-phat-trien-kinh-te-tuan-hoan.htm