Chuyển đổi kép cho sản xuất: Chìa khóa nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế

Ngày 18 và 19/6/2026, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) phối hợp với Hội Mỹ nghệ và Chế biến Gỗ TP.HCM (HAWA), Hội Nữ Doanh nhân TP.HCM (HAWEE), Hiệp hội doanh nghiệp Cơ Khí - Điện TP.HCM (HAMEE) tổ chức chương trình Đào tạo “Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế” với chuyên đề: “Chuyển đổi kép cho sản xuất”. Đây là chương trình đào tạo chuyên sâu kết hợp với khảo sát thực tế và thảo luận 1-1 với chuyên gia nhằm trang bị cho cộng đồng doanh nghiệp năng lực thích ứng với các tiêu chuẩn xanh quốc tế, qua đó gia tăng lợi thế cạnh tranh, mở rộng thị trường xuất khẩu.

Phát biểu khai mạc chương trình đào tạo, Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) nhận định: chuyển đổi xanh không còn là lựa chọn mà đã trở thành “tấm hộ chiếu” bắt buộc đối với hàng hóa Việt Nam. Trong bối cảnh các thị trường lớn như Liên minh châu Âu và Hoa Kỳ liên tục nâng chuẩn kỹ thuật, doanh nghiệp muốn duy trì đơn hàng buộc phải thay đổi cách sản xuất và quản trị. Việc kết hợp số hóa với xanh hóa trong mô hình chuyển đổi kép có thể giúp doanh nghiệp tiết kiệm từ 10 đến 15% chi phí vận hành, tăng khoảng 20% năng suất lao động và giảm từ 5 đến 8% lượng phát thải CO2 mỗi năm. Đây không chỉ là bài toán môi trường mà còn là bài toán hiệu quả kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh và thích ứng của doanh nghiệp trong bối cảnh mới.

Đi sâu vào thực tiễn biến động toàn cầu, chuyên gia Huỳnh Thành Trung, Giám đốc Công ty Cổ phần Leanwares, đã chỉ rõ những thay đổi quan trọng trong quy định của đối tác đối với xuất khẩu, đặc biệt là lộ trình áp dụng Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) và Chỉ thị báo cáo bền vững (CSRD) của châu Âu. Để giúp các doanh nghiệp tránh rơi vào tình trạng quá tải số liệu khi thực hành ESG, chuyên gia đã hướng dẫn phương pháp thiết lập bộ KPI trọng yếu, nhấn mạnh việc quản trị dòng chảy dữ liệu ngay từ xưởng sản xuất, phải đảm bảo tính minh bạch và khả năng truy xuất nguồn gốc.

Giải quyết bài toán tối ưu hóa vận hành, chuyên gia Nguyễn Mạnh Cường, Phó Tổng thư ký Hội Tự động hóa Việt Nam, mang đến góc nhìn thực tế về kiến trúc nhà máy thông minh. Ông đặc biệt cảnh báo doanh nghiệp về rủi ro “số hóa sự rối loạn” trong trường hợp ứng dụng công nghệ mà chưa kịp chuẩn hóa quy trình gốc. Theo đó, đầu tư số hóa phải bắt đầu từ việc giải quyết các điểm nghẽn trực tiếp liên quan đến dòng tiền, tồn kho và chất lượng, đồng thời xây dựng một nền tảng dữ liệu sạch để làm bệ phóng cho các ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong quản trị sản xuất.

Ở góc độ tài chính, ông Phạm Đăng An, Phó Tổng Giám đốc Vũ Phong Energy Group, cho biết hệ sinh thái tài chính xanh tại Việt Nam đang phát triển nhanh. Cuối năm 2023, tổng dư nợ tín dụng xanh đạt gần 621.000 tỷ đồng, tương đương khoảng 4,5% tổng dư nợ nền kinh tế, tăng 24% so với năm trước.

Bên cạnh nguồn vốn xanh, thị trường tín chỉ carbon cũng mở ra cơ hội tạo thêm doanh thu. Việt Nam đã chuyển nhượng thành công 10,3 triệu tín chỉ carbon rừng thông qua Ngân hàng Thế giới, thu về 51,5 triệu USD. Đây là minh chứng cho thấy giảm phát thải không chỉ là chi phí mà còn có thể trở thành nguồn lợi kinh tế thực sự.

Với định hướng đề cao tính thực chiến, chương trình đào tạo không dừng lại ở lý thuyết mà còn thiết kế các phiên đánh giá bài tập thực hành, nơi chuyên gia trực tiếp tư vấn lộ trình triển khai riêng biệt cho từng đơn vị tham gia. ITPC kỳ vọng chương trình sẽ tiếp tục khẳng định vai trò cầu nối hiệu quả, đồng hành cùng cộng đồng doanh nghiệp Thành phố kiến tạo một hệ sinh thái sản xuất năng động, xanh hóa và hội nhập bền vững vào chuỗi giá trị toàn cầu.